ادعای جنگ قریب‌الوقوع اسراییل و آمریکا علیه ایران چقدر صحت دارد؟

کد خبر : 4579
30 مرداد 1404 - 9:50

با وجود گزارش‌های فراگیر رسانه‌ای درباره جنگ قریب‌الوقوع اسرائیل و آمریکا علیه ایران، تحلیل منابع بین‌المللی معتبر نشان می‌دهد که هرچند تنش‌ها در منطقه خاورمیانه شدید شده و ریسک درگیری بالا رفته است، اما هیچ نشانه قطعی مبنی بر آغاز جنگ تمام‌عیار وجود ندارد.

به گزارش سرویس خارجی نقطه تسلیم، کارشناسان سیاسی و جنگ بر احتمال درگیری‌های محدود و فرسایشی، فعالیت‌های نیابتی و حملات موشکی/پهپادی اشاره می‌کنند و هشدار می‌دهند که نتیجه هرگونه تشدید مستقیم می‌تواند پیامدهای اقتصادی و امنیتی گسترده‌ای برای منطقه و جهان داشته باشد.

رویترز نوشت: تنش‌ها شدید است اما حتمی بودن جنگ تایید نشده است، هم‌زمان خبرهای داغ از جبهه غزه/لبنان و پرونده هسته‌ای ایران منتشر می‌شود، اما منابع معتبر بیشتر از افزایش ریسک می‌گویند تا قطعیت جنگ؛ مثلا رویترز امروز از ادامه تلاش‌های دیپلماتیک آمریکا روی طرح آتش‌ بس غزه و نیز ضرورت تداوم همکاری ایران با آژانس گفته بود؛ اینها نشانه‌هایی از کانال‌های باز دیپلماسی‌اند، نه ورود قطعی به نبرد مستقیم که در مورد ان صحبت می‌شود. ^(۱)

در عین حال، رسانه‌ها و اندیشکده‌ها هشدار می‌دهند که چرخه تشدید ادامه دارد و اسرائیل آماده‌باش رزمی گسترده در غزه ایجاد کرده است و تحلیل‌هایی از احتمال دور دوم جنگ ایران – اسرائیل تا چند ماه آینده می‌گویند؛ اما همه این‌ها ارزیابی‌های تحلیلی‌اند، نه اعلام عملیات قطعی و نمی‌توان به آن استناد کرد. ^(۲)

گزارش‌های تخصصی تاکید می‌کنند که پس از جنگ ۱۲ روزه، توان بازدارندگی شبکه نیابتی ایران تضعیف شده است، اما از بین نرفته و در عین حال سطح آماده‌باش اسرائیل و حضور دفاعی آمریکا نیز بالا است؛ یعنی ریسک بالا به همراه بازدارندگی دوطرفه، وضعیتی که معمولاً به درگیری‌های محدود نیابتی می‌انجامد و به شکل گسترده بروز نخواهد کرد. ^(۳)

در منابع فوق که از منابع معتبر جهانی است، خطر درگیری بزرگ افزایش یافته ولی قطعی نیست و پنجره دیپلماسی و مدیریت بحران هنوز باز است.

اگر جنگ مستقیم رخ دهد، ایران چه آسیب‌هایی می‌تواند وارد کند؟

۱ – موشک‌های بالستیک/کروز و پهپادها علیه اهداف اسرائیل

ایران توان شلیک انبوه و دورایستا دارد؛ تجربه جنگ ۱۲روزه و ارزیابی‌های پژوهشی نشان می‌دهد که حتی با رهگیری‌های چندلایه اسرائیل، نفوذ محدود اما پرهزینه خواهد بود و می‌تواند زیرساخت‌های ارتباطی و اقتصادی اسراییل را مختل کند. ^(۴)

۲ – فعال‌سازی جبهه‌های نیابتی

گزارش‌های MEI و FT می‌گویند قدرت شبکه هم‌پیمانان ایران تضعیف شده است، اما قابلیت دفاعی و فرسایش را حفظ کرده است؛ این یعنی فشار راکتی و پهپادی از چند جبهه می‌تواند هزینه‌های خسارت اسراییل را بالا نگه دارد و مخاطراتی برای پایگاه‌ها و منافع آمریکا در منطقه ایجاد کند.

۳ – اختلال در کشتیرانی/انرژی

تحلیل‌ها هشدار داده‌اند که هر تشدید بزرگی می‌تواند به ریسک در تنگه هرمز و مسیرهای دریایی بینجامد؛ حتی تهدید غیرمستقیم می‌تواند قیمت انرژی و بیمه کشتیرانی را بالا ببرد و بر اقتصادی جهانی تاثیرات منفی بگذارد. ^(۵)

۴ – حوزه سایبری

هر دو طرف توان سایبری دارند، حملات سایبری متقابل می‌تواند سرویس‌های دولتی و زیرساختی اسراییل را مختل کند، اما معمولا موقتی و قابل بازیابی است؛ با این نکته که تقریبا در همه جمع‌بندی‌ها و گزارش‌های ردیابی بحران‌ها و اندیشکده‌ها منعکس است.

فضای خبری داغ است و ریسک واقعا بالاست، اما هنوز شواهد کافی برای اعلام قطعی جنگ مستقیم وجود ندارد./