به گزارش نقطه تسلیم، پرونده کثیرالشاکی رضایت خودرو طراوت نوین، یکی از پرتنشترین و پرشاکیترین پروندههای اقتصادی ـ قضایی کشور محسوب میشود که بر اساس آمار رسمی، بیش از ۲۸ هزار نفر به عنوان شاکی این پرونده در مراجع قضائی ثبت شدهاند که البته تعداد کل مالباختان بیش از ۴۵ هزار نفر از ۱۳ استان کشور است.
در مقابل، فهرست متهمان نیز چشمگیر است و ۲۸ متهم حقیقی و حقوقی در روند رسیدگی اصلی شناسایی شدند که برای متهم ردیف اول حکم اعدام صادر شده و برای سایر متهمان نیز مجازاتهای حبس طویلالمدت در نظر گرفته شده است.
عنوان اتهام اصلی این پرونده پولشویی بوده که در بررسیهای جدید پای تعداد زیادتری از متهمان را به وسط کشیده که تعداد آنها به بیش از ۸۰ نفر میرسد، اما با همه اینها، شکات و مالباختگان از زمان اعلام رای اعدام (۱۲ مرداد ۱۴۰۴) که پس از ۱۳ جلسه علنی دادگاه صادر شد، تاکنون بیصبرانه در انتظار بازگشت مبالغ از دست رفته خود هستند.
جرم پولشویی اتهامی است که نه فقط رابطه مراودات مالی شرکت را زیر سوال میبرد، بلکه قصه اعتماد هزاران سرمایهگذار و مالباخته را نیز به شکلی جدی درگیر کرده است.
با هدف کسب اطلاع از جزییات بیشتر پرونده از نگاه متهمان، به سراغ وکیل یکی از متهمان پرونده رفتیم تا از منظر دفاعیات حقوقی، جزییات پرونده، ادعاها و ادله مطرحشده تا حد زیادی بتوانیم به روشن شدن ابعاد این پرونده کمک کنیم.
امین وفا، وکیل متهم پرونده و دانش آموخته دانشگاه علوم قضایی تهران در ادامه به سوالات ما پاسخ میدهد:
نقطه تسلیم. عنوان اتهامی اصلی در این پرونده چیست و بر چه مستنداتی استوار است؟
عناوین اتهامی اصلی و مهم در پرونده سابق و نخستین در شعبه دادگاه انقلاب (ویژه رسیدگی به جرائم اقتصادی) ابتدا مشارکت در اخلال در نظام اقتصادی و سپس مشارکت در کلاهبرداری شبکهای بوده که عملا در باب این عناوین اتهامی پس از صدور رای و تایید دادنامه اصداری در شعبه اول دیوان عالی کشور و در مرحله اجرای احکام کیفری قرار دارد.
اما در پرونده جاری چندین عنوان اتهامی در خصوص متهمین پرونده سابق و متهمان جدید نیز مطرح شده که از جمله مشارکت در اخلال در نظام اقتصادی، مشارکت در کلاهبرداری شبکهای و پولشویی که هم اکنون پروندها عملا در سه شعبه از محاکم دادگاهای انقلاب، کیفری یک و شعبه ۱۰۱ دادگاه کیفری ۲ شهرستان قزوین در جریان و در حال رسیدگی است.
نقطه تسلیم. چه نهادهایی در روند رسیدگی به این پرونده دخیل بودهاند (سازمان بازرسی، بانک مرکزی، پلیس آگاهی و غیره) و همکاری آنها چگونه بوده؟
نهادهای بسیاری در روند کشف، تعقیب، تحقیقات مقدماتی و دادرسی در معنای خاص آن دخیل بودهاند که اعم از ظابطین عام و خاص از جمله مراجع انتظامی، پلیس پیشگیری، پلیس امنیت و اطلاعات، پلیس امنیت اقتصادی، نهادهای امنیتی، مرکز اطلاعات مالی شورای مقابله و پیشگیری از جرائم پولشویی و نهادهای اداری اداره ثبت، بانک مرکزی و سازمان بورس اوراق و بهادار که تلاش تمامی مجموعه نهادهای فوق در راستای وظایف قانونی و حمایت از شکات متمرکز بوده است.
نقطه تسلیم. آیا به عنوان وکیل از روند رسیدگی به پرونده رضایت دارید؟ برگزاری دادگاهها را چگونه ارزیابی میکنید؟
اصولا و در عمل در روند رسیدگی به پروندهای کثیرالشاکی با توجه به فشار و جو روانی، اجتماعی و گاها توقعات بسیار بالای شکات و مالباختگان و حواشی بسیار دیگر که از حوصله این بحث خارج است، اسباب صعوبت در رسیدگی به چنین پروندهایی را دوچندان میکند که جا دارد از دستگاه قضایی و دادگستری استان قزوین و مقامات محترم قضایی و اداری تشکر و قدردانی کنم.
اگرچه در همه جا هیچ اقدام و روند قضایی را نمیشود بینقص و فارغ از ایرادات قانونی دانست، به خصوص از روند قضایی و مراتب حاکم در جریان تحقیقات مقدماتی در مرحله تحقیقات که در دادسرا و شعبه بازپرسی بوده و بنده شخصا از روند رضایت خاطر نداشتم، ولیکن در جریان تحکیم و رسیدگی در دادگاه به ویژه در شعبه ۱۰۱ دادگاه کیفری ۲ شهرستان قزوین و با توجه به نحوه رسیدگی توسط ریاست محترم شعبه که در چهارچوب قانون آیین دادرسی کیفری و مقررات جاریه و در غایت تکریم اصحاب دعوا و همکاران بنده برگزار شد، مقبول افتاد که البته ضمن پاسداشت، زحمات ایشان قابل تقدیر است.
نقطه تسلیم. آیا میتوانید توضیح دهید که دقیقاً چه اقداماتی به عنوان مصداق پولشویی در این پرونده مطرح شده است؟
مصادیق پولشویی در این پرونده عمدتا در قالب ماده ۲ قانون مبارزه با پولشویی مصوب ۱۳۸۶ و اصلاحی و الحاقات بعدی در سال ۱۳۹۷ است که عمدتا منبعث از شیوه نامه گره مالیFATF و CFT و کنواسیون پالرمو است که از حقوق جزای بین الملل وارد حقوق کیفری کشور ما شده و در عمل و فرایند غالب به صورت نقل و انتقالات مالی و خرید اموال منقول و غیر منقول ارزیابی میشود.
نقطه تسلیم. در مورد انتقال پول به خارج از کشور یا استفاده از رمزارزها در پرونده توضیح میدهید؟
در روند تحقیقات و دادرسی به طور تفصیلی در خصوص این موارد بررسی صورت پذیرفته که در چند مورد مطرح بود و بنده به دلیل عدم وجود علم از ذکر آنها اجتناب میکنم.
نقطه تسلیم. نقش همسر متهم ردیف اول در ساختار شرکت طراوت نوین چه بوده است؟
در این خصوص فقط در این حد میتوانم بگویم که برای ایشان عملا در پرونده اصلی و جاری اتهاماتی مطرح شده که در حال رسیدگی است.
نقطه تسلیم. برخی منابع از ارتباط این پرونده با پروژههای دولتی یا نهادهای خاص صحبت کردهاند، آیا چنین ارتباطی وجود دارد؟
در این خصوص بنده اطلاعی ندارم.
نقطه تسلیم. آیا در روند رسیدگی، اسناد یا مدارکی محرمانه اعلام شد؟
بله در روند رسیدگی به پروندهای مهم و حساسی از این دست قائدتا با توجه به محرمانه بودن جریان تحقیقات مقدماتی در مقطعی گزارشها و مستنداتی جهت کشف بزه و احقاق حقوق شکات غالبا محرمانه اعلام میشود و فقط در صورت لزوم و تشخیص مقامات محترم قضایی مطرح خواهد شد.
نقطه تسلیم. نظر شما در مورد رسانهای شدن پرونده چیست؟
در پروندههایی از این قسم انتشار و جریان رسیدگی به پرونده تحت شرایط خاص و قانونی فاقد ممنوعیت بوده و به تعبیری اصل علنی بودن رسیدگی و محاکمات مطابق اصل ۱۶۵ قانون اساسی و ماده ۳۵۲ قانون آیین دادرسی کیفری در همین راستا قرار دارد که آن را باید یکی از اصول اساسی در رعایت دادرسی منصفانه تلقی کرد که مبنای این اصل فی الواقع فراهم کردن بستر نظارت وجدان عمومی بر اقدامات دستگاه قضایی است.
بدین معنا که اطلاع مردم از جریان محاکمات آنها را متوجه صحت و سقم آن خواهد کرد و نتیجه آن اعتماد مردم به دستگاه قضا را فراهم خواهد ساخت.
همچنین حصول اطمینان به اجرای عدالت، پیشگیری از جرم، اطمینان از رعایت حقوق دفاعی متهم و نیز پر کردن خلاء فقدان هیئت منصفه را نیز از دیگر اهداف علنی بودن دادرسیها میتوان دانست که در سفارش امیرالمومنین به مالک اشتر نیز چنین ذکر شده که «وَ اِن ظَنَّتِ الرَّعِیَّهُ بِکَ حَیفاً فَاصحِر لَهُم بِعُذرِکَ وَاعدِل عَنکَ ظُنُونَهُم بِاِصحارِکَ؛ ای مالک! هر گاه مردم بر تو بدگمان شدند عذر خویش را آشکارا با آنان در میان بگذار و با این کار از بدگمانی نجاتشان ده».
هرچند جو حاکم و شرایط پیرامونی که خارج از اصل پروندهها است، گاها ممکن است موثر در جریان و نحوه رسیدگی باشد، اما در نتیجه به زعم بنده رسانهای شدن میتواند گامی جهت احقاق و تضمین حقوق اصحاب دعوا باشد.
نقطه تسلیم. خط دفاعی اصلی شما در این پرونده چیست؟ آیا انکار اتهام است یا اثبات عدم سوء نیت؟
غالبا خطوط و چینش دفاعی هر وکیلی در پروندها حسب نوع موضوع، اصحاب پرونده، شرایط حاکم و غیره میتواند متفاوت و متغییر باشد، اما امر مهم حفظ حقوق مقرر قانونی و دفاعی موکلین و کمک به سیر دادرسی و کشف واقع بوده و هست و خواهد بود، فی الواقع وکالت شغلی است اخلاقی و مستقل که هدف از آن تلاش برای حاکمیت قانون و استقرار عدالت است.
نقطه تسلیم. آیا موکل شما حاضر به بازگرداندن بخشی از وجوه یا مصالحه با شاکیان شده است؟
موکلین بنده در تمام مراحل تحقیقات و دادرسی به زعم بنده و شواهد حاکم بر پرونده تمامی تلاش و همت خود را درباب همکاری جهت حل و فصل موضوع و احقاق حقوق مالباختگان انجام دادهاند، هرچند پیشنهاداتی هم از سوی بنده جهت مصالحه، سازش با شکات و پیشبرد اهداف اجرایی پرونده ملحوظ و مدنظر است که در صورت رغبت و پذیرش انشالله مطرح خواهد شد.
نقطه تسلیم. به عنوان پرسش نهایی، پیشبینی شما از روند آتی پرونده چیست؟
عملا با توجه به تلاشهای دستگاه قضا به ویژه قضات و کادر اداری محترم واحد اجرای احکام کیفری دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان قزوین و همراهی همکاران وکیل، شکات، متهم و محکومین پروندها، روند شناسایی و تسویه اموال شکات شروع شده و انشالله تدریجا به پایان خواهد رسید.
بنده نیز از تمامی شکات محترم استدعا دارم با بردباری بیشتر به دستگاه قضایی و تمام همکاران بنده اعتماد کنند که انشالله روند اجرایی پرونده به خوبی سپری شده و به فرجامی نیک منتهی گردد./
دانش آموخته علوم سیاسی، خبرنگار حوزه اجتماعی و فرهنگی
